Programy rolnośrodowiskowe

Rolnicy, którzy już otrzymują wsparcie w ramach “Programu rolnośrodowiskowego” finansowanego zarówno z PROW 2004 – 2006 jak i PROW 2007 – 2013, a także ci którzy chcieliby po raz pierwszy skorzystać z pomocy oferowanej z tego Programu, mogą już składać wnioski do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Termin ich przyjmowania jest taki sam jak w przypadku dopłat bezpośrednich za 2011 r. Czyli wnioski o przyznanie pomocy z działania “Program rolnośrodowiskowy” można składać od 15 marca do 16 maja, a także od 17 maja do 10 czerwca 2011 r., z tym, że złożenie wniosku w tym drugim terminie spowoduje, że należne rolnikowi płatności będą obniżone o 1% za każdy roboczy dzień opóźnienia. W tym roku (podobnie jak w roku ubiegłym) o wsparcie z “Programu rolnośrodowiskowego” można ubiegać się wypełniając jeden formularz. Pozwala on wystąpić jednocześnie o płatności bezpośrednie, dopłaty ONW, “Płatności rolnośrodowiskowe”, “płatności do cukru” oraz np. dopłaty do hodowli krów czy owiec.

“Program rolnośrodowiskowy” to wsparcie dla rolników, którzy prowadzą działalność produkcyjną w szczególnych warunkach i z dbałością o ochronę i zasobów środowiska naturalnego. Chodzi tutaj na przykład o prowadzenie działalności rolniczej metodami ekologicznymi, czyli bez użycia sztucznych nawozów, czy ochronę zagrożonych wymarciem zwierząt gospodarskich, czy zagrożonych wyginięciem roślin. Program ten służy też temu by działalność rolnicza pozwalała jednocześnie chronić zagrożone wyginięciem ptaki i ich siedliska znajdujące się na obszarach Natura 2000 jak i poza nimi. Cały “Program rolnośrodowiskowy” obejmuje obecnie 9 pakietów, a w każdym z nich może być od kilku do nawet kilkunastu wariantów. Istotne jest też to, że decydując się na wprowadzenie danego wariantu w pakiecie Programu rolnośrodowiskowego i otrzymując należne wsparcie, rolnik musi przez pięć lat prowadzić zadeklarowane działania. W innym przypadku będzie musiał zwrócić otrzymaną pomoc.

W tym roku zmieniły się nieco przepisy dotyczące przyznawania wsparcia w ramach “Programu rolnośrodowiskowego”.

Minister rolnictwa w rozporządzeniu regulującym zasady i warunki przyznawania wsparcia z tego Programu wprowadził ograniczenie dostępu do pakietu 3. “Ekstensywne trwałe użytki zielone”. Zmiana polega na tym, że rolnicy przystępujący do programu rolnośrodowiskowego od 2011 r. będą mogli podjąć się realizacji tego pakietu jedynie na obszarach Natura 2000.

Dobrą informacją dla beneficjentów pakietu 7. “Ochrona zagrożonych zasobów genetycznych zwierząt w rolnictwie” jest zmiana dotycząca podwyższenia limitów zwierząt, które mogą zostać objęte wsparciem rolnośrodowiskowym. W pakiecie tym zmieniono sposób naliczania płatności. Według znowelizowanych zasad wsparcie będzie wypłacane w oparciu o faktyczną liczbę posiadanych przez rolnika zwierząt, a w przyznawanej płatności nie będzie uwzględniany stan średnioroczny zwierząt.

Inną ważną zmianą jest podwyższenie stawki płatności w pakiecie 8. Ochrona gleb i wód na gruntach zagrożonych erozją. Wprowadzenie wymogu w ramach wzajemnej zgodności według którego co najmniej 40% gruntów ornych na obszarach zagrożonych erozją wodną ma pozostać pod okrywą zimową, spowodowało, że beneficjenci korzystający z tego pakietu muszą wyłączyć taką powierzchnię z płatności rolnośrodowiskowej. W ten sposób otrzymali by mniej pieniędzy, aby więc zrekompensować rolnikom zmniejszenie takiej dopłaty, od 2011 roku stawka za realizację pakietu 8 na terenach zagrożonych erozją wodną została podwyższona.

Zostały też wprowadzone zmiany w zasadach ubiegania się o wparcie w ramach pakietu 2. “Rolnictwo ekologiczne”. Zgodnie z nimi w wariantach dotyczących upraw sadowniczych możliwe jest zakładanie sadów i upraw winorośli na gruntach niezmeliorowanych oraz tam gdzie istnieje system melioracji dostosowany do tego rodzaju upraw. Zmiana ta dotyczy rolników, którzy przystępują do programu od 2011 roku oraz tych, którzy realizują już “Program rolnośrodowiskowy”, ale dotychczas nie składali wniosku o płatność do upraw sadowniczych.

Nowe przepisy ułatwiają otrzymanie płatności rolnośrodowiskowych związanych z ochroną ptaków i ich siedzib. Od tego roku możliwe jest także wykonanie dokumentacji przyrodniczej w tym samym roku, w którym składany jest wniosek.

Nowelizacja przepisów wprowadziła też pewne zmiany w zakresie rozszerzania zobowiązania rolnośrodowiskowego. Dotychczas rolnik, który otrzymywał już wsparcie z działania “Program rolnośrodowiskowy” mógł starać się o dodatkową pomoc w ramach trzech pakietów – 4, 5 i 7. Od 2011 roku będzie możliwe dołączenie do tej listy pakietu 6. “Ochrona zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie” jako dodatkowego w drugim lub trzecim roku trwania zobowiązania rolnośrodowiskowego.

Departament Działań Społecznych i Środowiskowych
Departament Komunikacji Społecznej