Kontrole ETO ujawniły dramatyczną sytuację na wsi

    – Kilka raportów, które przedstawiliśmy, pokazuje dramatyczną sytuację na wsi europejskiej – alarmuje Janusz Wojciechowski, członek Europejskiego Trybunału Obrachunkowego.

    rolnictwo, portal rolny, ETO, PROW, młody rolnik, Janusz Wojciechowski, Europejski Trybunał Obrachunkowy

    Podczas posiedzenia sejmowej komisji ds. UE, Janusz Wojciechowski, członek Europejskiego Trybunału Obrachunkowego przedstawił informację na temat wyników najważniejszych kontroli ETO.

    Poinformował on, że w 2017 r. Polska jako duży kraj unijny była obok Hiszpanii, Włoch i Francji najczęściej kontrolowana, a kontrolerzy spędzili łącznie w naszym kraju prawie rok.

    Młody rolnik nie zadziałał

    W zakresie rolnictwa kontrole dotyczyły m.in. unijnego wsparcia dla młodych rolników. Okazuje się, że ponad 10 mld euro wydane na ten cel w dwóch perspektywach finansowych nie przyniosło pożądanego rezultatu: liczba młodych rolników zmalała w tym czasie o milion.

    Wieś się wyludnia

    Janusz Wojciechowski poinformował także, że w bardzo szybkim tempie pogarsza się sytuacja demograficzna na wsi europejskiej. W ciągu dekady ubyło w UE 4 mln gospodarstw. Obecnie jest ich 10 mln. Mniej jest także gruntów rolnych. W ciągu 10 lat ich powierzchnia zmniejszyła się z 164 mln do 145 mln ha.

    Więcej młodych rolników w Polsce

    Jednocześnie Wojciechowski zauważył, że choć struktura wiekowa europejskiego rolnictwa jest dramatycznie zła, polskie wskaźniki są bardziej optymistyczne. Może to być wynikiem odziaływania programu rent strukturalnych. 

    – Polska jest w tej chwili obok Austrii jedynym krajem unijnym, gdzie odsetek najmłodszych rolników w wieku do 35 lat jest dwucyfrowy. (…) Polska, na tle starzejącej się bardzo szybko wsi europejskiej, ma dość poważny atut młodości – powiedział Wojciechowski.

    PROW: za duże wymagania

    Zaprezentowany został też raport na temat programowania w zakresie rozwoju obszarów wiejskich, wskazujący, że proces ten zaczyna się za późno, a wymagania Komisji Europejskiej są za wysokie, co skutkuje tym, że wiele państw nie może dobrze wykorzystać oferty unijnej. Z kontroli dotyczącej zazieleniania można wysnuć wnioski, że jest zbyt dużo biurokracji, a efekty są wręcz odwrotne w stosunku do oczekiwanych – zmiany objęły tylko 5 proc. użytków zielonych, a obszar gruntów zgłoszonych do Wspólnej Polityki Rolnej zmniejszył się o 19 mln ha.

    Zdaniem Janusza Wojciechowskiego, startując po nowe środki unijne, Polska ma niezłą wyjściową sytuację w rolnictwie.  Jednak trzeba mieć wizję i cele strategiczne, a także przemyślaną koncepcję udziału we Wspólnej Polityce Rolnej. Przykładem jest kontrola programu dotyczącego dobrostanu zwierząt, w którym płaci się rolnikom za podwyższanie standardów hodowli. Polski Program Rozwoju Obszarów Wiejskich w ogóle nie uwzględnił tego elementu, a to oznacza, że polscy rolnicy nie dostali nic z 1,5 mld euro na to działanie.

    Rośnie import produktów rolnych do UE

    Kolejnym problem, na który zwrócił uwagę Wojciechowski jest import produktów rolnych do UE. Europa ma nadwyżkę w handlu żywnością wynoszącą około 20 mld euro. Jeszcze przed 2010 rokiem UE była importerem netto.

    – Dla wielu jest to sygnał, że to jest dowód, że rolnictwo ma się świetnie w Europie. Ale jak się spojrzy na rolniczą część tego eksportu, na nieprzetworzone produkty rolnicze, okaże się, że UE w tej czystej rolniczej produkcji jest coraz większym importerem. Tam jest deficyt około 30 mld euro – mówił Wojciechowski.

    Ujemny bilans handlowy dotyczy czystej produkcji – zboża, owoce, warzywa, nieprzetworzone produkty rolnicze.

    Trzeba szukać rozwiązań

    Zdaniem członka ETO Unia potrzebuje długoterminowej wizji Wspólnej Polityki – do 2050 r.

    – To jest czas, kiedy naprawdę powinno się zacząć zastanawiać bardzo poważnie nad tym, jak wieś europejska ma wyglądać za kilkadziesiąt lat. Bo jeśli nie będzie zatrzymany proces likwidacji gospodarstw 4 mln na dekadę, to (…) na czym ma być budowane bezpieczeństwo żywnościowe w UE – zastanawiał się Wojciechowski.

    oprac. Kamila Szałaj
    Źródło: Sejm RP, Senat RP, fot. flickr.com

    ZOSTAW ODPOWIEDŹ

    Please enter your comment!
    Please enter your name here