Trzoda chlewna: przykłady krzyżowania towarowego oraz przewidywane efekty

W chowie masowym produkcja tuczników powinna odbywać się w oparciu o krzyżowanie towarowe (użytkowe). Krzyżowanie to w praktyce prowadzone jest dość często w sposób nieprawidłowy. Mniej uwag jest w stosunku do używanych knurów, czyli komponentów należących do linii ojcowskich, ponieważ najczęściej pochodzą z hodowli zarodowych i należą do polecanych do stosowania ras. Natomiast bardzo dużo zastrzeżeń budzi materiał żeński, a więc komponent linii matczynych. Loszki są dość często niewiadomego pochodzenia lub są mieszańcami ras nie zalecanych do krzyżowania.

Krzyżowanie towarowe jest najlepszą formą racjonalnego użytkowania czystych ras świń pod warunkiem, że jest przemyślane, bowiem kojarzenia przypadkowe dają bardzo mierne wyniki hodowlane i niestety ekonomiczne.

 

Krzyżowanie dwurasowe proste

\"locha\"   \"knur\"
Locha rasy
 
Knur rasy
wielkiej białej polskiej
X
polskiej białej zwisłouchej
lub
 
lub
polskiej białej zwisłouchej
 
wielkiej białej polskiej
     
   
duroc
   
hampshire
   
pietrain
   
belgijska zwisłoucha
   
linia 990

W wyniku takiego krzyżowania należy oczekiwać efektu heterozji mieszańca, który przejawia się w:

  •  lepszym wykorzystaniu paszy o około 4%,
  •  korzystniejszych przyrostach dziennych o 6%;
  •   lepszej zdrowotności o 5%.

 

Pewną odmianą krzyżowania dwurasowego jest:

Krzyżowanie dwurasowe wsteczne
– polegające na tym, że lochę – mieszańca ras białych kojarzy się z knurem rasy matki.

\"locha\"   \"knur\"
Locha mieszaniec
X
Knur czystej rasy
(wbp x pbz)
 
wbp
 
lub
 
     
Locha mieszaniec
X
Knur czystej rasy
(pbz x wbp)
 
pbz

Efekt heterozji uzyskiwany na tej drodze jest jednak znacznie mniejszy niż w innych systemach krzyżowania.
Loch mieszańców nie należy kryć knurem rasy ojca, można natomiast kryć knurem rasy matki.

 


Krzyżowanie trzyrasowe proste

Wariant I

\"locha\"   \"knur\"
Locha
 
Knur rasy
mieszaniec dwurasowy
X
duroc
(wbp x pbz)
 
hampshire
lub
 
pietrain
(pbz x wbp)
 
belgijska zwisłoucha
   
linia 990

W wyniku takiego krzyżowania należy oczekiwać efektu heterozji mieszańca oraz efektu heterozji matki, które przejawiają się w:
– lepszym wykorzystaniu paszy o około 4%,
– korzystniejszych przyrostach dziennych o 6%,
– lepszej zdrowotności o 5%,
– większej liczbie odchowanych prosiąt o 6%.

Wariant II

\"locha\"   \"knur\"
Locha rasy
 
Knur mieszaniec dwurasowy
wbp
X
du x pi
lub
 
belgijska zwisłoucha x pi
pbz
 
ha x pi

Uwaga! Przy oznaczaniu kojarzeń przy mieszańcach przyjęto zasadę, że na pierwszym miejscu jest rasa matki, a na drugim ojca, np. du x pi oznacza, że mieszaniec jest po losze duroc i ojcu pietrain.

Jeżeli rolnik będzie chciał poprawić użytkowość rozpłodową i rzeźną proponuję wariant I tego krzyżowania.
Jeżeli rolnikowi będzie bardziej zależało na podniesieniu wydajności rzeźnej, może przyjąć wariant II. W wariancie II nie można oczekiwać efektu heterozji matki, natomiast należy oczekiwać heterozji ojca, a w jej efekcie wzrostu liczby odchowanych prosiąt o 3%.

 

Krzyżowanie czterorasowe

\"locha\"   \"knur\"
Locha
 
Knur rasy
mieszaniec dwurasowy
X
mieszaniec dwurasowy
(wbp x pbz)
 
du x pi
lub
 
ha x pi
(pbz x wbp)
 
bz x pi
   
du x bz

W wyniku takiego krzyżowania oczekuje się efektu heterozji mieszańca, efektu heterozji matki, efektu heterozji ojca, które przejawiają się w wartościach podanych w przykładach powyższych.
W krzyżowaniu towarowym realizowane są również efekty nie wynikające z heterozji (wybujałości), a z zsumującego się działania genów tzw. efekt nieliniowy i efekt pozycyjny.
Mięsność tuczników nie poprawia się przez heterozję, mięsność jak większość cech tucznych i rzeźnych jest średnią matki i ojca.

mgr inż. Irena Mancewicz – Rabiega
Podlaski Ośrodek Doradztwa Rolniczego

Zostaw komentarz

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Video thumbnail
Informator Agronomiczny: Wszystko o nawożeniu wiosennym
22:34
Video thumbnail
Jak poprawić tolerancję roślin na stres oksydacyjny?
05:03
Video thumbnail
Działania prewencyjne Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w 2020 roku
05:28
Video thumbnail
Wyzwania na rynku mięsa
01:14:08
Video thumbnail
Owoce, hit eksportowy?
01:26:53
Video thumbnail
Informator Agronomiczny #5
59:34
Video thumbnail
Rolnictwo zrównoważone wpływa na ekonomikę gospodarstw
07:03
Video thumbnail
Nowości w odmianach kukurydzy od Syngenta
05:22
Video thumbnail
Informator Agronomiczny #4
01:00:26
Video thumbnail
Zbiór kukurydzy na kiszonkę 2020
04:11
Video thumbnail
Uroczyste wręczenie "Znaku Bezpieczeństwa KRUS"
04:59
Video thumbnail
Wirtualne Dni Kukurydzy PROCAM
56:30
Video thumbnail
Podsumowanie Konkursu dla dzieci: Dobrze się czuję, gdy o bezpieczeństwie rymuję!
03:14
Video thumbnail
Wirtualne Dni Warzyw PROCAM
01:00:03
Video thumbnail
Informator Agronomiczny #3
01:02:05
Video thumbnail
Rekordowe plony pszenicy ozimej - Rekord Polski 2020
07:29
Video thumbnail
Ślimaki w uprawie rzepaku - wrześniowy PROCAM Alert Extra
01:53
Video thumbnail
Informator Agronomiczny #2
44:53
Video thumbnail
Żniwa już za Wami? Pamiętajcie by dobrze zagospodarować słomę
05:00
Video thumbnail
PROCAM Cup - treningi 2020
02:12
Video thumbnail
Informator Agronomiczny #1
50:56
Video thumbnail
dr Aleksandra Hadzik, prezes KRUS apeluje o zachowanie bezpieczeństwa podczas żniw!
01:22
Video thumbnail
Jak rolnik powinien zabezpieczyć gospodarstwo by spać spokojnie?
03:23
Video thumbnail
Doglebowa czy nalistna? Ochrona herbicydowa rzepaku ozimego
14:54
Video thumbnail
KRUS zainaugurowała Strategię „Wizja Zero” w sektorze rolniczym w Polsce w 2020 r.
08:01
Video thumbnail
Ziemniaki pod najlepszą ochroną w PROCAM Alert
08:56
Video thumbnail
Ruszyła druga edycja konkursu filmowego dla młodzieży "Moja Wizja Zero"
02:04
Video thumbnail
Prof. Andrzej Kowalski przewodniczącym Kapituły Konkursu - Plebiscytu AgroWybór 2020
01:40
Video thumbnail
Zielony ład - szansa czy wyzwanie dla polskiego rolnictwa?
04:24
11,174FaniLubię
4,567ObserwującyObserwuj
3,521ObserwującyObserwuj
5,420SubskrybującySubskrybuj

15 martwych dzików wyłowiono z kanału Stary Nogat

Z kanału Stary Nogat w województwie mazurskim wyłowiono 15 martwych dzików. Służby weterynaryjne zbadają co było przyczyną śmierci zwierząt.  15 kwietnia 2021 r. o godz....

Obserwuj nas na INSTAGRAMIE