Wyniki raportu \”Polska wieś 2010\”

„Polska wieś 2010. Raport o stanie wsi” to długo oczekiwana przez przedstawicieli świata nauki, pracowników instytucji oraz organizacji zajmujących się problematyką polskiej wsi i rolnictwa publikacja.

Poniżej prezentujemy najważniejsze wyniki raportu.

W obszarze ekonomiczno-rolniczym:

  • Udział rolnictwa w tworzeniu PKB spadł poniżej 4%, a sektor rolny jest nadal miejscem pracy dla 14% ogółu pracujących.
  • Liczba gospodarstw powyżej 20 ha wynosi tylko 126,9 tys. (7% ogółu gospodarstw powyżej 1ha), a we władaniu tych gospodarstw znajduje się tylko niecałe 45% całości użytków rolnychn gospodarstw); tylko gospodarstwa o wielkości ekonomicznej powyżej 16 ESU zapewniają parytetową opłatę pracy własnej i realizacje inwestycji netto; w 2007 r. liczyły one niecałe 100 tysięcy (nieco ponad 4% wszystkich gospodarstw rolnych w Polsce);
  • Po akcesji sektor rolny został wsparty kwotą ponad 75 mld zł w ramach WPR, w tym dopłaty bezpośrednie stanowiły 62,3%.

W obszarze demograficznym:

  • W 2009 r. liczba ludności Polski wyniosła 38173 tys., w tym na wsi mieszkało 14889 tys. (39,0% ogółu); w 2008 r. najniższy odsetek ludności wiejskiej zanotowano w woj. śląskim (21,8%), a najwyższy w woj. podkarpackim (59,1%);
  • Dzietność na wsi w 2008 r. była o blisko 30% niższa od poziomu zapewniającego prostą zastępowalność pokoleń (w miastach o około 40% niższa);
  • W latach 2004-2008 napływ ludności na wieś był większy niż odpływ ze wsi do miast; Liczba osób przebywających za granicą czasowo powyżej 2 miesięcy zwiększała się z 1 mln w końcu 2004 r. do 2,27 mln w 2007, po czym zmniejszyła się do 2,2 mln w końcu 2008 r.; 70% przebywa za granicą powyżej 1 roku; w 2008 r. większość przebywała w 4 krajach: W. Brytanii, Niemczech, Irlandii i Holandii (650, 490, 180 i 108 tys.) – mieszkańcy wsi stanowili w przybliżeniu około 1/3 tej liczby;
  • W latach 2006-2008 na wsi odsetek osób z wykształceniem wyższym zwiększył się z 6,4% do 7,5% (w miastach z 20,7% do 23,2%), z wykształceniem podstawowym zmniejszył się z 35,4% do 33,6% (w miastach z 20,1% do 18,3%).

W obszarze społecznym:

  • Postępują procesy dezagraryzacji wsi w kontekście dywersyfikacji źródeł dochodów oraz stanu świadomości mieszkańców wsi; w 1999 –2002 liczba mieszkańców wsi użytkujących ziemie o powierzchni powyżej 1 ha spadła z 53,0 % do 52,0%, zaś po akcesji, w ciągu kolejnych pięciu lat aż o 14 pkt. proc., do 37,6 %;
     
  • W skład grupy użytkowników ziemi wchodzą dzisiaj przedstawiciele równych zawodów, którzy
    nie uważają się za rolników; od 20 do 30% nauczycieli, właścicieli prywatnych firm, dyrektorów i kadry kierowniczej, a nawet zawodów twórczych, naukowców czy specjalistów;
  • Wyraźnie wzrasta optymizm, poczucie bezpieczeństwa i stabilizacji nastrojów oraz odnotowuje się zdecydowany wzrost pozytywnych ocen integracji Polski z UE wśród mieszkańców wsi i rolników.

W obszarze środowiskowym:

  • Polska zajmuje ważną pozycję w UE jako ostoja bogatej awifauny związanej z krajobrazem rolniczym: bocian biały (41% populacji UE), kuropatwa (39%), pliszka żółta (34,5%), derkacz (29%), dymówka (20%), skowronek (23%); w porównaniu z UK, występuje 4-6 razy więcej pospolitych ptaków na każdym kilometrze kwadratowym;
  • Większość siedlisk przyrodniczych wykazuje niewystarczający lub zły stan ochrony; negatywne skutki są łagodzone obowiązującymi instrumentami prośrodowiskowymi UE, m.in.: wymogami dobrej kultury rolnej, standardami wzajemnej zgodności;
  •  Obszary Natura 2000 objęły w Polsce więcej terenów leśnych (54,1-59,8%) i trwałych użytków
    zielonych (14,5-15,0%), niż to wynika ze ogólnej struktury użytkowania gruntów w naszym kraju
    (odpowiednio 29,6% i 10,2%).       

W obszarze kulturalnym:

 

  • Udział publicznych wydatków na kulturę po 1995 r. nie przekraczał 0,5-0,6% PKB; rósł systematycznie udział samorządów terytorialnych w nakładach na kulturę osiągając w 2007 r. 79%. Wzrastały też wydatki gospodarstw domowych na sferę kultury;
  • Gorsza jest jakość kształcenia w szkołach wiejskich: w 2006 r. na 40 punktów możliwych do uzyskania dla ucznia kończącego VI klasę szkoły podstawowej młodzież miejska zyskała średnio 26,3 a wiejska – 24,5 punktu; 
  • W 2008 r. dostęp do komputera miało 85,9% pracujących na własny rachunek (w tym do Internetu 76,5%), ale już tylko 62,6% rolników – komputer i 38,9% – Internet; gorsi byli pod tym względem jedynie emeryci i renciści – odpowiednio 23,7% i 18,1%;
  • W 2008 r. w kinie nie było ani razu 61% badanych (71% mieszkańców wsi i a  87% rolników); do teatru nie poszło 82% ogółu respondentów (90% mieszkańców wsi i 98% rolników).

Źródło: Fundacja na Rzecz Rozwoju Polskiego Rolnictwa, www.fdpa.org.pl, fot. sxc.hu

 

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here

5 × four =