Początek 2026 roku przyniósł ważne decyzje dla krajowej produkcji pasz i białka roślinnego. W Słupi Wielkiej odbyło się inauguracyjne posiedzenie Komisji ds. Rejestracji Odmian Roślin Pastewnych na kadencję 2026–2029, które zakończyło się pozytywną opinią dla 28 nowych odmian – od bobowatych grubonasiennych, przez drobnonasienne, po trawy i soję.
Spotkanie poprzedziła dyskusja z hodowcami oraz użytkownikami odmian, co pozwoliło na przedstawienie wyników badań, praktycznych doświadczeń z pól i argumentów przemawiających za wpisem nowych genotypów do krajowego rejestru. Nowo powołanym członkom Komisji nominacje wręczył dyrektor COBORU, prof. dr hab. Henryk Bujak. Przewodniczącym został prof. dr hab. Jerzy Księżak, a jego zastępcą prof. dr hab. Karol Wolski.
Groch i łubiny – nacisk na plon i odporność
W grupie roślin bobowatych grubonasiennych szczególną uwagę zwracają nowe odmiany grochu i łubinów, które mają łączyć wysoki plon białka z lepszą zdrowotnością i odpornością na wyleganie.
Wśród grochów jarych znalazł się Jungko (LD16PP002) zgłoszony przez Lemaire Deffontaines – odmiana ogólnoużytkowa o bardzo wysokim plonie nasion i białka oraz ograniczonej podatności na wyleganie. Z kolei SM Monter (PRH 371/23) od „Hodowli Roślin Smolice sp. z o.o. Grupa IHAR” wyróżnia się stabilnością plonowania.
Do rejestru rekomendowano także groch ozimy Feroe zgłoszony przez NPZ Polska sp. z o.o., o wysokim plonie oraz szerokiej odporności na choroby, w tym zgorzele i mączniaka rzekomego.
W łubinie białym uwagę zwraca Dieta (Prograin Zia s.r.o.) – odmiana niskoalkaloidowa o bardzo wysokiej zawartości białka i dużych nasionach. W łubinie wąskolistnym wpisem objęto kilka nowych propozycji:
• Balet (WTD 4723) – Poznańska Hodowla Roślin sp. z o.o.
• Breakdance (WTD 4623) – Poznańska Hodowla Roślin sp. z o.o.
• Mazur (WTD 4523) – Poznańska Hodowla Roślin sp. z o.o.
• SM Gryf (PRH 659/23) – „Hodowla Roślin Smolice sp. z o.o. Grupa IHAR”
Odmiany te łączy duży potencjał plonowania i wysoka zawartość białka, a część z nich wykazuje podwyższoną tolerancję na choroby fuzaryjne i plamistości liści.
Wyka i koniczyny – więcej masy zielonej i lepsza jakość paszy
W segmencie roślin drobnonasiennych pojawiły się nowe odmiany wyki siewnej:
• Alma (GFN103W) – Hodowla Roślin Grunwald sp. z o.o., przeznaczona na zielonkę, o wysokim plonie masy.
• Pomerania (AP/WYK/1/2022) – zgłoszona przez Rafała Markiewicza, odmiana samokończąca o niższej zawartości włókna i związków cyjanogennych.
W koniczynie białej do rejestru trafiły Babbar (TBLS192) oraz Plume (TBLS176) – obie od RAGT Semences Polska sp. z o.o., przeznaczone do użytkowania pastwiskowego, o szybkim odrastaniu i dobrej tolerancji na suszę.
Koniczynę łąkową reprezentuje Nastka (NAS/K/1-2022) zgłoszona przez Nasionex sp. z o.o.
Soja: kolejne kroki w stronę krajowego białka
Ważną częścią decyzji Komisji było wpisanie pięciu odmian soi, które różnią się wczesnością i parametrami jakościowymi.
• Apulia (SZD U7335) – Agrosimex sp. z o.o., odmiana wczesna o bardzo wysokim plonie i dobrej zdrowotności.
• Euforia (DS 22030) – Danko Hodowla Roślin sp. z o.o., odmiana późniejsza, o równomiernym dojrzewaniu.
• LID Explorator (LDG2311) – Lidea Poland sp. z o.o., wyróżnia się bardzo wysoką zawartością białka.
• PRO Dinara (PRO1453) – Protealis NV, stabilne plonowanie i odporność na wyleganie.
• PRO Katla (PRO1517) – Protealis NV, bardzo wysoki plon nasion oraz wysoka zawartość tłuszczu.
Rozszerzenie listy odmian soi ma znaczenie strategiczne – zwiększa wybór materiału siewnego dopasowanego do różnych warunków siedliskowych i skraca dystans do unijnego celu zwiększania produkcji białka roślinnego.
Lucerna i trawy – fundament wydajnych użytków zielonych
W grupie lucern do rejestru rekomendowano:
• Anastasia – DSV Polska sp. z o.o.
• Leony (L6585) – G.I.E. GRASS
• Provent (AR 302) – DSV Polska sp. z o.o.
Odmiany te cechują się wysokim plonem biomasy, dobrą zimotrwałością i szybkim odrastaniem.
Wśród traw uwagę zwracają nowe propozycje kostrzewy trzcinowej:
• Chamallow (FETH501) – RAGT Semences Polska sp. z o.o.
• Festy – Cérience
W życicy trwałej wpis obejmuje odmiany:
• Dombal (DT394)
• Exodal (RGAS1296)
• Kolantal (TRAS1307)
• Scandal (RGAS1221)
Wszystkie zgłoszone przez RAGT Semences Polska sp. z o.o., z naciskiem na odporność na rdzę i dobre rozłożenie plonowania.
Listę zamyka życica wielokwiatowa Fascinate (Allure) – również RAGT Semences Polska sp. z o.o.
Nowe rejestracje – większy wybór i większa konkurencja w hodowli
Decyzje podjęte w Słupi Wielkiej pokazują wyraźny kierunek: większa efektywność produkcji pasz, wyższa zawartość białka i poprawa odporności roślin na stresy środowiskowe. Poszerzenie krajowego rejestru oznacza dla gospodarstw realnie większy wybór odmian dopasowanych do różnych systemów produkcji – od intensywnych plantacji nasiennych po trwałe użytki zielone.
Dla hodowców to sygnał rosnącej konkurencji, a dla producentów zwierzęcych – szansa na bardziej stabilną i jakościową bazę paszową w kolejnych sezonach.
