Nie było wielkich negocjacji ani głośnych podpisów pod umową Mercosur. Wystarczyła jedna decyzja Komisji Europejskiej, by brazylijski przemysł jajeczny zrobił wyraźny krok w stronę unijnego rynku. Jak alarmuje Krajowa Izba Producentów Drobiu i Pasz, decyzja KE z listopada 2025 roku znacząco ułatwiła Brazylii eksport jaj konsumpcyjnych do UE.
Chodzi o zgodę na system pre-listingu, który w praktyce zmienia zasady dostępu do unijnego rynku.
Pre-listing: klucz, który otwiera drzwi
Nowy mechanizm oznacza, że to strona brazylijska wskazuje i zatwierdza zakłady uprawnione do eksportu jaj do UE, na podstawie wcześniej uzgodnionych standardów sanitarnych i technicznych. Bez indywidualnych audytów prowadzonych przez europejskie służby.
W praktyce Europa przekazała Brazylii znaczną autonomię w ocenie, które zakłady spełniają wymagania.
– Europa przyznaje w tym obszarze realną kontrolę stronie brazylijskiej – podkreślają analitycy KIPDiP.
To rozwiązanie znacząco skraca procedury i radykalnie przyspiesza ekspansję eksportową.
Kto sprawdza jakość? To pytanie bez odpowiedzi
Zdaniem Izby problemem nie jest sam handel, lecz brak bezpośredniej kontroli jakościowej po stronie UE. Standardy produkcji jaj w Brazylii różnią się istotnie od obowiązujących w Unii Europejskiej, zarówno pod względem dobrostanu zwierząt, jak i stosowanych technologii oraz nadzoru sanitarnego.
W efekcie unijny rynek może zostać otwarty na produkty wytwarzane według zasad, których europejscy producenci nie mogliby stosować.
Pierwsze firmy już na liście
Skutki decyzji KE pojawiły się błyskawicznie. Między 9 a 19 grudnia 2025 roku na unijnej liście zakładów dopuszczonych do eksportu znalazło się pięć dużych brazylijskich podmiotów, w tym m.in. GRANJA FARIA S.A., MANTIQUEIRA ALIMENTOS S.A. oraz Ovos Santa Mônica.
Są to nie tylko fermy, ale również zakłady pakowania jaj, przetwórnie i chłodnie. Firmy te już wysłały oferty handlowe do potencjalnych odbiorców w UE, proponując dostawy jaj i produktów jajecznych na pierwszy kwartał 2026 roku.
Brazylia ma skalę i ambicje
Brazylia od lat konsekwentnie buduje pozycję globalnego gracza w sektorze drobiu. Teraz ten sam model zaczyna być stosowany w przemyśle jajecznym. Skala produkcji robi wrażenie:
54,4 mld jaj w 2021 roku, a w 2025 roku eksport w pierwszych czterech miesiącach wzrósł o ponad 130 proc.
Dotychczas głównymi kierunkami były USA i rynki pozaeuropejskie. UE staje się kolejnym celem ekspansji, i to bez konieczności czekania na pełne wdrożenie umowy Mercosur.
Co to oznacza dla europejskich producentów?
Dla producentów jaj w UE to sygnał ostrzegawczy. Brazylijskie jaja mogą wejść na rynek szybciej, taniej i bez takich samych obciążeń regulacyjnych, jakie ponoszą fermy w Europie. Presja cenowa jest tylko kwestią czasu.
Jedna decyzja administracyjna wystarczyła, by zmienić układ sił na rynku, który do tej pory był chroniony rygorystycznymi procedurami. Teraz pytanie nie brzmi, czy brazylijskie jaja pojawią się w UE, lecz jak szybko i w jakiej skali.
