Brak dywersyfikacji upraw zagraża życiu milionów osób

Tylko cztery rośliny – pszenica, ryż, kukurydza i soja stanowią 60 proc. produkowanej na świecie żywności. W obliczu katastrofalnych zmian klimatycznych niezbędna jest szersza dywersyfikacja uprawianych roślin – uważa prof. Sayed Azam-Ali z Uniwersytetu w Nottingham w W. Brytanii.

rolnictwo, środowisko, żywność, dywersyfikacja upraw, zysk rolnika

Naukowiec jest orędownikiem szerszego wprowadzenia "zapomnianych gatunków" do powszechnego obiegu. Do swoich pomysłów, które wciela w życie w ramach kierowanej przez siebie malezyjskiej organizacji Crops for the Future (CFF) – (Rośliny przyszłości), przekonywał podczas międzynarodowej konferencji Falling Walls, która odbywała się w minionym tygodniu w Berlinie.

Zagrożone życie milionów osób

Wśród głównych zagrożeń związanych z wielkimi monouprawami – dziś na świecie 60 proc. produkowanej żywności stanowią pszenica, ryż, kukurydza i soja – prof. Azam-Ali wymienił potencjalne choroby. Jego zdaniem w przypadku zaatakowania przez chorobę tylko jednego gatunku z tych zbóż, narażone może zostać życie milionów osób.

Stres suszy, nadmiar wody

Do zniszczenia upraw czterech najczęściej uprawianych roślin mogą się też przyczynić zmiany klimatyczne.

– Nie zostały one (te rośliny – przyp. PAP) stworzone po to, by były odporne, tylko, aby były wydajne – zwróciła uwagę naukowiec w rozmowie z PAP. W wyniku działalności człowieka w ostatnich latach zwiększyła się amplituda występujących temperatur – uprawiane rośliny muszą też sprostać suszom, a czasem nadmiarowi wody.

Dywersyfikacja upraw

Czy zatem rozwiązaniem jest uprawa jednego, bardzo wytrzymałego gatunku?

– Nie ma jednej superośliny, która mogłaby być numerem pięć. Musimy mieć całą listę takich gatunków i używać w różnych warunkach – powiedział PAP naukowiec, podkreślając, że kluczem do bezpieczeństwa żywnościowego jest zdecydowanie większa różnorodność uprawianych gatunków.

Zapominanie gatunki zamiast GMO

Okazuje się, że rozwiązanie problemu nie jest wcale modyfikowanie genetyczne roślin, ale szersze zastosowanie gatunków mało znanych. Prof. Azam-Ali przypomniał, że od początku wprowadzenia rolnictwa ludzie uprawiali 7 tys. gatunków roślin. Wiele z nich zostało zapomnianych. Które z nich można zatem wprowadzić do szerszego użytku. Specjalista wymienił m.in. sorzychę ziemną, komosę ryżową czy moringę olejodajną.

Część z tych zapomnianych gatunków jest nie tylko bardziej wytrzymała na ekstremalne temperatury, ale również bogatsza w składniki odżywcze niż popularne gatunki szeroko stosowane w uprawach – przekonywał naukowiec.

Sorzycha ziemna i moringa olejodajna

Profesor skupił się szczególnie na promocji sorzychy ziemnej (orzech Bambora). Roślina rośnie na obszarze Afryki subsaharyjskiej, a więc w bardzo wymagających warunkach klimatycznych. Uprawiają ją głównie kobiety.
Jest bardzo pożywna, zasobna w białko, zawiera mało tłuszczu i jest smaczna. Jest też odporna na zmiany klimatyczne. Rośnie bez specjalnych zabiegów rolniczych – wskazał naukowiec.

W wyniku analiz wykonanych przez badacza udało się ustalić, że sorzychę można uprawiać w różnych miejscach na świecie – w Ameryce Łacińskiej, subkontynencie indyjskim, w Australii czy w południowej części Europy. Orzech występuje też w południowo-wschodniej Azji.

Innym zapomnianym gatunkiem wskazanym przez naukowca jest moringa olejodajna, która rozprzestrzeniła się z Himalajów aż po Afrykę. To dziko rosnące drzewo, które rośnie na niemal jałowej ziemi. A co najważniejsze – jest bardzo bogata w składniki odżywcze – podkreśla naukowiec.

Sieć Zapomnianej Żywności

Prof. Azam-Ali z nadzieją spogląda w przyszłość – kilka dni temu w obecności księcia Walii Karola otworzył Sieć Zapomnianej Żywności (Forgotten Foods Network) w ramach kierowanej przez siebie organizacji Crops for the Future. Celem tej globalnej inicjatywy jest zbieranie i dzielenie się informacjami na temat tradycyjnej, często zapomnianej żywności, przepisów i tradycji z nimi związanymi.

Według profesora obecnie zasadniczym problemem jest przekonanie ludzi do ich spożywania, aby nakłonić ich do eksperymentowania w kuchni z nowymi smakami.

– Żyjemy w czasach, w których rynek napędzają potrzeby samych klientów, dlatego jeśli pojawi się zapotrzebowanie, może dojść do ich szerszej uprawy – zauważył.

Wiele z zapomnianych roślin nie jest używano również z tego względu, że były uważane za te spożywane tylko przez biedotę. Do odwrócenia tego trendu mogą przyczynić się działania wizerunkowe. Jednym z nich była właśnie obecność księcia Walii w czasie inauguracji Sieci Zapomnianej Żywności.

– Podczas bankietu towarzyszącego wydarzeniu podano zupę z drzewa moringa – książę Karol określił ją jako pyszną – wspominał prof. Alam-Ali.

Zapytany przez PAP, czy widzi tendencję związaną z wprowadzeniem nieznanych roślin hodowlanych na szerszą skalę stwierdził, że tak.

– Widzę to jako trend, ale nie osiągnęliśmy jeszcze punktu zwrotnego. Coraz więcej osób jest jednak zainteresowanych tematem. Jeszcze dwie dekady temu nie było o tym nawet mowy – podkreślił wskazując, że “ludzie spożywali dokładnie to, co wielkie firmy im oferowały”.

Redakcja AgroNews, fot. Kamila Szałaj

Źródło: Nauka w Polsce

Zostaw komentarz

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Video thumbnail
Informator Agronomiczny: Wszystko o nawożeniu wiosennym
22:34
Video thumbnail
Jak poprawić tolerancję roślin na stres oksydacyjny?
05:03
Video thumbnail
Działania prewencyjne Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w 2020 roku
05:28
Video thumbnail
Wyzwania na rynku mięsa
01:14:08
Video thumbnail
Owoce, hit eksportowy?
01:26:53
Video thumbnail
Informator Agronomiczny #5
59:34
Video thumbnail
Rolnictwo zrównoważone wpływa na ekonomikę gospodarstw
07:03
Video thumbnail
Nowości w odmianach kukurydzy od Syngenta
05:22
Video thumbnail
Informator Agronomiczny #4
01:00:26
Video thumbnail
Zbiór kukurydzy na kiszonkę 2020
04:11
Video thumbnail
Uroczyste wręczenie "Znaku Bezpieczeństwa KRUS"
04:59
Video thumbnail
Wirtualne Dni Kukurydzy PROCAM
56:30
Video thumbnail
Podsumowanie Konkursu dla dzieci: Dobrze się czuję, gdy o bezpieczeństwie rymuję!
03:14
Video thumbnail
Wirtualne Dni Warzyw PROCAM
01:00:03
Video thumbnail
Informator Agronomiczny #3
01:02:05
Video thumbnail
Rekordowe plony pszenicy ozimej - Rekord Polski 2020
07:29
Video thumbnail
Ślimaki w uprawie rzepaku - wrześniowy PROCAM Alert Extra
01:53
Video thumbnail
Informator Agronomiczny #2
44:53
Video thumbnail
Żniwa już za Wami? Pamiętajcie by dobrze zagospodarować słomę
05:00
Video thumbnail
PROCAM Cup - treningi 2020
02:12
Video thumbnail
Informator Agronomiczny #1
50:56
Video thumbnail
dr Aleksandra Hadzik, prezes KRUS apeluje o zachowanie bezpieczeństwa podczas żniw!
01:22
Video thumbnail
Jak rolnik powinien zabezpieczyć gospodarstwo by spać spokojnie?
03:23
Video thumbnail
Doglebowa czy nalistna? Ochrona herbicydowa rzepaku ozimego
14:54
Video thumbnail
KRUS zainaugurowała Strategię „Wizja Zero” w sektorze rolniczym w Polsce w 2020 r.
08:01
Video thumbnail
Ziemniaki pod najlepszą ochroną w PROCAM Alert
08:56
Video thumbnail
Ruszyła druga edycja konkursu filmowego dla młodzieży "Moja Wizja Zero"
02:04
Video thumbnail
Prof. Andrzej Kowalski przewodniczącym Kapituły Konkursu - Plebiscytu AgroWybór 2020
01:40
Video thumbnail
Zielony ład - szansa czy wyzwanie dla polskiego rolnictwa?
04:24
11,174FaniLubię
4,567ObserwującyObserwuj
3,883ObserwującyObserwuj
5,380SubskrybującySubskrybuj

MRiRW nie przewiduje dalszej pomocy rolnikom poszkodowanych przez Covid-19

Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie przewiduje kontynuacji programów pomocowych dla rolników poszkodowanych przez Covid-19. Pomoc, którą rolnicy otrzymali w ubiegłym roku była jednorazowa. Zarząd...

Obserwuj nas na INSTAGRAMIE