Nowe techniki genomowe otwierają nowy etap w rolnictwie. Czy Europa jest gotowa na zmianę?

Europejskie rolnictwo stoi dziś przed jednym z największych wyzwań ostatnich dekad. Z jednej strony rosną oczekiwania dotyczące bezpieczeństwa żywnościowego, z drugiej – presja związana ze zmianami klimatu, degradacją gleb i koniecznością ograniczania zużycia środków produkcji. Coraz częściej pojawia się więc pytanie, jak pogodzić wysoką produkcję żywności z ochroną środowiska i utrzymaniem konkurencyjności gospodarstw.

Nowe techniki genomowe otwierają nowy etap w rolnictwie. Czy Europa jest gotowa na zmianę?

Jedną z odpowiedzi mogą być Nowe Techniki Genomowe (NGT) – nowoczesne narzędzia hodowli roślin, które pozwalają szybciej i precyzyjniej rozwijać odmiany odporne na stresy środowiskowe. W ostatnich tygodniach temat ten ponownie znalazł się w centrum debaty w Unii Europejskiej.

Krok Parlamentu Europejskiego w stronę nowych technologii

28 stycznia Komisja Ochrony Środowiska Naturalnego, Zdrowia Publicznego i Bezpieczeństwa Żywności (ENVI) Parlamentu Europejskiego zatwierdziła wstępne porozumienie dotyczące stosowania nowych technik genomowych w rolnictwie. Decyzja ta uznawana jest za istotny krok w kierunku bardziej przejrzystych zasad regulujących innowacje w europejskiej hodowli roślin.

Jak podkreśla Andre Negreiros, lider działu handlowego firmy naukowo-badawczej Corteva Agriscience w Europie Środkowo-Wschodniej, moment ten jest szczególnie ważny dla rolników.

– Dla rolników w Polsce decyzja ta nadchodzi w kluczowym momencie, zapewniając przewidywalność regulacyjną potrzebną do wdrażania zaawansowanych narzędzi przy jednoczesnym utrzymaniu produktywności, zrównoważonego rozwoju i konkurencyjności – podkreśla Negreiros.

Czym są nowe techniki genomowe

NGT obejmują m.in. technologie takie jak CRISPR-Cas, które pozwalają na precyzyjne modyfikowanie własnego DNA rośliny. W przeciwieństwie do klasycznych metod modyfikacji genetycznej, zmiany te mogą polegać na niewielkich korektach w genomie, które teoretycznie mogłyby pojawić się również w naturze – jednak w znacznie dłuższym czasie.

Dzięki temu możliwe staje się opracowywanie odmian:

  • bardziej odpornych na suszę i wysokie temperatury,
  • lepiej wykorzystujących składniki pokarmowe,
  • odpornych na choroby i szkodniki.

W warunkach nasilających się zmian klimatu takie rozwiązania mogą mieć szczególne znaczenie dla europejskiego rolnictwa.

– Polscy rolnicy mierzą się dziś z narastającą presją klimatyczną – suszami, falami upałów czy degradacją gleb. Sprostanie tym wyzwaniom wymaga czegoś więcej niż tradycyjnych metod. Wymaga innowacji opartej na lokalnej wiedzy i dostosowanej do realiów gospodarstw – zaznacza Negreiros.

Technologia jako wsparcie dla rolników

Eksperci podkreślają, że nowe techniki genomowe nie mają zastępować doświadczenia rolników, lecz stanowić jego uzupełnienie. Dzięki nim możliwe jest tworzenie odmian o wyższej produktywności przy jednoczesnym ograniczeniu zużycia zasobów, takich jak woda czy środki ochrony roślin.

Kluczowe znaczenie ma jednak współpraca między nauką a praktyką rolniczą.

– Przełomy naukowe muszą przekładać się na rozwiązania działające w rzeczywistych warunkach gospodarstw. Dlatego łączymy badania laboratoryjne z doświadczeniami polowymi i współpracujemy bezpośrednio z rolnikami – wyjaśnia Negreiros.

Takie podejście pozwala dostosować innowacje do realnych potrzeb producentów rolnych – od walki z chorobami roślin po radzenie sobie z ekstremalnymi zjawiskami pogodowymi.

Znaczenie stabilnych przepisów

Rozwój nowych technologii w rolnictwie w dużej mierze zależy od otoczenia regulacyjnego. Przejrzyste przepisy dają rolnikom i hodowcom pewność inwestowania w nowe rozwiązania, przy jednoczesnym zachowaniu wysokich standardów bezpieczeństwa żywności i ochrony środowiska.

Na znaczenie stabilnych regulacji zwraca uwagę również Francesco Mattina, prezes Wspólnotowego Urzędu Ochrony Odmian Roślin (CPVO).

– Jako zdecentralizowana agencja UE zarządzająca systemem Wspólnotowego Prawa do Ochrony Odmian Roślin pozostajemy neutralni technologicznie i koncentrujemy się na zapewnieniu stabilnego środowiska prawnego wspierającego zarówno hodowców, jak i rolników – podkreśla Mattina.

Jak dodaje, system ochrony odmian roślin odgrywa istotną rolę w rozwoju całej gospodarki rolnej.

– System CPVR w znacznym stopniu przyczynia się do rozwoju europejskiej gospodarki, wspierając tworzenie wartości w całym łańcuchu – od badań i hodowli po produkcję, miejsca pracy i wynagrodzenia w rolnictwie i ogrodnictwie – zaznacza.

Innowacje potrzebują zaufania

Eksperci są zgodni, że postęp technologiczny w rolnictwie nie może odbywać się w warunkach niepewności prawnej. Stabilne regulacje oparte na wiedzy naukowej pomagają budować zaufanie zarówno wśród rolników, jak i konsumentów.

– Zrównoważone ramy prawne oparte na nauce wzmacniają konkurencyjność i zaufanie do europejskiego sektora rolnego – podkreśla Mattina.

Początek długiej drogi

Decyzje instytucji europejskich dotyczące nowych technik genomowych są dopiero początkiem zmian. Ostateczny sukces tych technologii będzie zależał od współpracy między naukowcami, rolnikami, instytucjami publicznymi i sektorem prywatnym.

Połączenie innowacji, odpowiedzialności i przejrzystych regulacji może sprawić, że europejskie rolnictwo stanie się bardziej odporne na kryzysy klimatyczne i gospodarcze.

A dla polskich rolników może to oznaczać nowe narzędzia, które pozwolą utrzymać produkcję żywności na wysokim poziomie, jednocześnie dostosowując gospodarstwa do wyzwań przyszłości.

Agata Molenda
Agata Molendahttps://agronews.com.pl
Redaktor portalu agronews.com.pl. Email: a.molenda@agronews.com.pl

Zostaw komentarz

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

13,428FaniLubię
7,105ObserwującyObserwuj
3,946ObserwującyObserwuj
13,432SubskrybującySubskrybuj