37 miliardów złotych na zieloną rewolucję. NFOŚiGW przyspiesza transformację

Rok 2026 ma być jednym z najbardziej intensywnych w historii finansowania ochrony środowiska w Polsce. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej zapowiada rekordowy budżet – 37 mld zł, z czego aż 85 proc. trafi na szeroko rozumianą transformację niskoemisyjną.

W praktyce oznacza to miliardowe inwestycje w odnawialne źródła energii, biogaz, modernizację ciepłownictwa, poprawę efektywności energetycznej budynków oraz adaptację do zmian klimatu.

48 programów i ponad 30 otwartych naborów

Fundusz będzie w tym roku realizował 48 programów priorytetowych, a już na starcie uruchomiono ponad 30 naborów wniosków. Z oferty mogą korzystać:

. samorządy
. przedsiębiorcy
. instytucje publiczne
. parki narodowe
. osoby prywatne

Strategia na lata 2025–2028 wyraźnie wskazuje kierunek: transformacja energetyczna, poprawa jakości powietrza, gospodarka obiegu zamkniętego, adaptacja do zmian klimatu oraz rozwój innowacji środowiskowych.

– Rok 2026 rozpoczynamy z bardzo dużą skalą dostępnego wsparcia. Mamy rekordowy budżet 37 mld zł, a 85 proc. środków przeznaczamy na transformację niskoemisyjną – podkreśla Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes NFOŚiGW.

Biogaz i biometan – miliardy na bezpieczeństwo energetyczne

Jednym z kluczowych filarów tegorocznych działań będą inwestycje w biogaz i biometan.

W ramach programu „Wysokosprawna kogeneracja z biogazu wytwarzanego z biomasy” przewidziano 1 mld zł z Funduszu Modernizacyjnego. Wsparcie obejmie instalacje fermentacji o mocy od 1 MW, produkujące energię elektryczną i ciepło w kogeneracji.

Efekt do 2030 r.? Co najmniej 40 mln m³ biogazu rocznie.

Równolegle ruszy program „Poprawa bezpieczeństwa energetycznego poprzez wykorzystanie biometanu” z budżetem 800 mln zł. Przedsiębiorcy będą mogli otrzymać dotacje do 45 proc. kosztów kwalifikowanych na budowę instalacji fermentacji biomasy i modułów oczyszczania biogazu do biometanu.

Zakładany efekt: minimum 80 mln m³ biometanu rocznie.

Czyste Powietrze po zmianach

Program Czyste Powietrze, wsparty ponad 30 mld zł ze środków KPO, FEnIKS i Funduszu Modernizacyjnego, ma odzyskać pełną płynność. Nowa odsłona skierowana jest przede wszystkim do osób zagrożonych ubóstwem energetycznym.

W lutym zapowiedziano konsultacje zmian w programie. Część korekt będzie wymagała zgody Europejskiego Banku Inwestycyjnego, dlatego proces ma być etapowy.

KPO w fazie rozliczeń

Rok 2026 to również czas intensywnego rozliczania inwestycji finansowanych z Krajowego Planu Odbudowy. Środki trafią m.in. na:

. poprawę efektywności energetycznej szkół
. rozwój zeroemisyjnego transportu publicznego (Zielony Transport Publiczny)
. program NaszEauto
. modernizację systemów ciepłowniczych
. wielkoskalowe magazyny energii

Planowany jest także nowy program wsparcia instalacji fotowoltaicznych oraz magazynów energii i ciepła z budżetem 335 mln zł.

Fundusze Norweskie wracają do gry

W drugiej połowie roku mają ruszyć pierwsze nabory w ramach programu „Zielona Transformacja” finansowanego z Funduszy Norweskich (MF EOG 2021–2028). Budżet to ponad 188 mln euro.

Wsparcie obejmie m.in.:

. magazynowanie energii z OZE
. rozwój geotermii
. projekty CCUS
. wsparcie społeczności energetycznych
. działania na rzecz bioróżnorodności i gospodarki wodnej

6 nowych programów z Funduszu Modernizacyjnego

W przygotowaniu jest sześć kolejnych programów o łącznym budżecie ponad 6 mld zł, finansowanych z Funduszu Modernizacyjnego. Wśród nich:

. poprawa efektywności energetycznej szpitali
. modernizacja budynków edukacyjnych
. wsparcie budynków wielorodzinnych na terenach wiejskich
. magazyny ciepła w ciepłownictwie systemowym
. przydomowe magazyny energii

Fundusz Modernizacyjny finansowany jest ze sprzedaży uprawnień do emisji CO₂ w systemie EU-ETS.

Zielona transformacja w praktyce

Skala zapowiedzianych środków pokazuje jedno: 2026 rok będzie rokiem intensywnego przyspieszenia zielonej transformacji w Polsce.

Od biogazowni, przez modernizację ciepłowni, po magazyny energii i wsparcie dla samorządów – Fundusz chce objąć wsparciem cały łańcuch zmian energetycznych.